Halfeti’nin İnanılmaz Göç Hikayesi: Rumkale’den Yeni Halfeti’ye 3 Duraklı Yolculuk!

Şanlıurfa’nın gözde ilçesi Halfeti, köklü geçmişi boyunca yerleşim merkezini iki kez değiştirdi. Başlangıçta Rumkale çevresinde kurulan ilçe, daha sonra Fırat Nehri’nin doğu kıyısındaki Eski Halfeti’ye taşındı. Birecik Barajı’nın inşası ve su tutma süreciyle birlikte Eski Halfeti’nin sular altında kalması üzerine, son olarak Karaotlak mevkiinde kurulan Yeni Halfeti’ye nakledildi. Bu **Halfeti yerleşim yerleri değişimi**, ilçenin **tarihi** ve **coğrafi değişimini** gözler önüne seriyor.

Bu sıra dışı **Halfeti yerleşim** serüveni, Zeki Boyraz ve M. Salih Bostancı’nın 2016 yılında Journal of World of Turks dergisinde yayımlanan kapsamlı **akademik araştırma**sında detaylıca inceleniyor. “Kuruluş Yeri, Gelişimi ve Fonksiyon Özellikleri Bakımından Yeni Halfeti” başlıklı bu çalışma, 83-107. sayfalar arasında yer alarak ilçenin **tarihi gelişimi**ni coğrafi koşullarla birlikte ele alıyor.

Araştırmaya göre, **Halfeti’nin ilk yerleşim merkezi** Fırat Nehri ile Merzuman Çayı’nın kesiştiği noktadaki **Rumkale** çevresiydi. Bu stratejik konum, ilçenin ilk dönemlerine ev sahipliği yaptı. XVI. yüzyıla ait kayıtlarda **Rumkale**’de dört mahalleden oluşan bir yerleşimin varlığı belirtiliyor.

XIX. yüzyılda ise **Halfeti yerleşim merkezi Rumkale**’den ayrılarak Fırat’ın doğu kıyısındaki **Eski Halfeti**’ye taşındı. Bu bölge, uzun yıllar boyunca ilçenin idari ve sosyal kalbi oldu. **Şanlıurfa Halfeti**’nin idari yapısında da önemli değişiklikler yaşandı; 1941’de Şanlıurfa’ya bağlanan ilçe, 1954’te nihayet ilçe merkezi statüsünü kazandı.

**Halfeti’nin ikinci büyük yer değişikliği**, Türkiye’nin önemli projelerinden biri olan **Birecik Barajı**’nın yapımıyla tetiklendi. Barajın su tutmaya başlamasıyla **Eski Halfeti**’nin büyük bir kısmının sular altında kalma tehlikesi ortaya çıktı. Bu durum üzerine, 1998 yılında Karaotlak mevkisinin yeni yerleşim yeri olarak belirlendiği akademik çalışmada ifade ediliyor.

**Yeni Halfeti**’ye taşınma süreci 1999’da başladı ve 2000 yılında Karaotlak’taki yeni merkez iskâna açıldı. Böylece **Halfeti’nin yerleşim yeri** bir kez daha değişirken, **Eski Halfeti**’nin bir bölümü **Birecik Barajı**’nın göl suları altında kalarak “batık şehir” olarak anılmaya başlandı.

Yeni yerleşim bölgesine geçişle birlikte, barajdan etkilenen aileler için modern konutlar inşa edildi. Boyraz ve Bostancı’nın araştırması, ilk aşamada 220 afet konutunun yapıldığını ve 2001 yılında hak sahiplerine teslim edildiğini ortaya koyuyor. Bu, **Halfeti’nin yeniden kuruluşu**nda atılan önemli adımlardan biriydi.

2016 tarihli bu kapsamlı **akademik çalışma**, **Halfeti’nin bugünkü yerleşim merkezi**nin nasıl oluştuğunu; tarihi yer değişiklikleri, coğrafi konum ve **Birecik Barajı**’nın etkileri ekseninde ayrıntılı bir şekilde açıklıyor. **Rumkale**, **Eski Halfeti** ve **Yeni Halfeti**, ilçenin farklı dönemlerdeki üç ana yerleşim alanı olarak vurgulanıyor. Bu **Halfeti tarihi**ne ışık tutan araştırma, bölgenin kültürel ve coğrafi dönüşümünü anlamak için kritik öneme sahip.

Kaynak: https://www.urfanatik.com/halfetinin-yerlesim-merkezi-iki-kez-degisti-rumkaleden-yeni-halfetiye-uzanan-tarih

Exit mobile version