Şanlıurfa’nın Siverek ilçesine bağlı Aliyunus (Tog/Tok) köyündeki kaya resimleri, geçmişteki avcılık sahnelerini ve kaya üzerine uygulanan işleme tekniklerini ortaya koyuyor. Düz bir kireçtaşı yüzeyine işlenen figürlerde yabani hayvanların kementlerle avlanması tasvir edilirken aynı yüzeyde bulunan iki haç motifi, resimlerin Erken Bizans dönemine ait olabileceği yönünde değerlendiriliyor.
Arkeolog Gül Güler ve Bahattin Çelik’in hazırladığı bilimsel çalışma, Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi’nin 65. sayısında 24 Mart 2025 tarihinde yayımlandı. Araştırmada kaya resimlerinin konusu, yapım tekniği ve olası tarihlendirmesi arkeolojik bulgular üzerinden ele alındı.
Aliyunus köyündeki kaya yüzeyinde yer alan tasvirlerin merkezinde yabani hayvanların avlanması bulunuyor. Araştırmacılar, figürlerde hayvanların kement kullanılarak yakalanmasının anlatıldığını belirtiyor.
Resimler, düz bir kalker yüzeye dövme tekniğiyle işlenmiş. Figürlerin cepheden betimlenmesi de araştırmada incelenen özellikler arasında yer alıyor. Çalışmada av sahnesinin bölgedeki diğer kaya resimleriyle benzerlik taşıdığı, ancak figürlerin işlenişi bakımından farklı özellikler gösterdiği ifade ediliyor.
Kaya resimlerinde tespit edilen iki haç motifi, araştırmanın tarihlendirmeye ilişkin bölümünde öne çıkıyor. Gül Güler ve Bahattin Çelik, bu motiflerden hareketle tasvirlerin milattan sonra 5. veya 6. yüzyıla ait olabileceğini değerlendiriyor.
Söz konusu dönem, Erken Bizans dönemiyle ilişkilendiriliyor. Ancak makalede belirtilen tarihlendirme, motiflerin özelliklerine dayanan bilimsel bir değerlendirme niteliği taşıyor. Resimlerin kesin olarak hangi tarihte yapıldığına ilişkin bir sonuç ortaya konulmuyor.
Bilimsel çalışmada kaya resimlerinin yalnızca avcılığı betimleyen yönü değil, hazırlanma amacı da ele alındı. Araştırmacılar, tasvirlerin avcılıkla bağlantılı olduğunu belirtirken ritüel amaçlarla yapılmış olabileceği ihtimalini de değerlendiriyor.
Bu yorum, kaya yüzeyindeki figürlerin anlamına ilişkin olasılıklardan biri olarak sunuluyor. Resimlerin ritüel amaçla hazırlandığı kesinleşmiş bir arkeolojik bulgu olarak belirtilmiyor.
Şanlıurfa Siverek’ten Ele Geçen Kaya Resimleri başlıklı makale, Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi’nin 2025 yılında yayımlanan 65. sayısının 76-83. sayfalarında yer aldı.
Çalışmada Aliyunus köyündeki kaya resimleri, av sahnesinin içeriği, dövme tekniği, figürlerin gösteriliş biçimi ve haç motifleri üzerinden değerlendirildi. Araştırmanın temel bulguları, Siverek’teki bu kaya tasvirlerinin bölgedeki diğer örneklerle hem ortak hem de farklı özellikler taşıdığını gösteriyor.
Bu bağlantı sizi https://www.urfanatik.com dışındaki bir siteye yönlendiriyor.