Şanlıurfa’nın Eyyübiye ilçesinde bulunan Reji Kilisesi, 1861 yılında ibadethane olarak inşa edildi ancak sonraki yıllarda tütün fabrikası ve üzüm deposu olarak kullanıldı. Aziz Petrus ve Aziz Paulus Kilisesi adıyla da bilinen tarihî yapı, 1998 yılında restore edildi. Bina, 24 Mayıs 2002’de Vali Kemalettin Gazezoğlu Kültür Merkezi olarak yeniden hizmete açıldı.
Ellisekiz Meydanı’nın kuzeydoğusunda yer alan kilisenin geçmişi, Kültür ve Turizm Bakanlığının Kültür Portalı’ndaki kayıtlarda anlatılıyor. Yapının farklı dönemlerde üstlendiği görevler, Şanlıurfa’nın dinî ve kültürel geçmişine ilişkin izler taşıyor.
Aziz Petrus ve Aziz Paulus Kilisesi, 1861 yılında, 6. yüzyıldan kalma bir kilisenin kalıntıları üzerine inşa edildi. Adını Hz. İsa’nın havarileri Aziz Petrus ve Aziz Paulus’tan alan yapı, uzun yıllar Urfalı Süryanilerin ibadet ettiği mekânlardan biri oldu.
Şanlıurfa İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünün yayımladığı tarih araştırmasında, yapının kilise ve medrese olarak kullanıldığı belirtiliyor. Kilisenin girişindeki Süryanice kitabede de 1861 tarihi bulunuyor.
Kültür Portalı’ndaki bilgilere göre ibadethane olarak kullanımı, Urfalı Süryanilerin Halep’e göç ettiği 1924 yılına kadar sürdü.
Yapının kullanım amacı 1924 yılında değişti. Kilise binası, aynı yıl Tekel İdaresinin kullanımına verilerek tütün fabrikasına dönüştürüldü. Daha sonraki dönemde ise üzüm deposu olarak değerlendirildi.
Halk arasında kullanılan Reji Kilisesi adının geçmişi de bu döneme dayanıyor. Kültür ve Turizm Bakanlığının açıklamasına göre Reji adı, Tekel sözcüğünün Fransızca karşılığı olarak belirtilen Regie kelimesinden geliyor.
Böylece başlangıçta ibadet amacıyla kullanılan tarihî bina, farklı dönemlerde üretim ve depolama faaliyetlerine ev sahipliği yaptı.
Reji Kilisesi’nin geçmişine ilişkin kayıtlarda, yapıdan çıkarılan yazılı mezar taşlarına da yer veriliyor. Kültür Portalı’na göre kiliseden çıkarılan yazılı mezar taşları Urfa Müzesine gönderildi.
Şanlıurfa İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünün yayımladığı araştırmalarda kiliseyle bağlantılı mezar kitabeleri de ele alınıyor. Bu kayıtlar, yapının tarihinin yalnızca mimarisiyle sınırlı olmadığını gösteriyor.
Şanlıurfa Valiliği, tarihî binayı 1998 yılında restore ettirdi. Restorasyonun ardından yapı, 24 Mayıs 2002 tarihinde Vali Kemalettin Gazezoğlu Kültür Merkezi adıyla hizmete açıldı.
Kültür ve Turizm Bakanlığının Şanlıurfa’yı Gezelim adlı tanıtım rehberinde binanın sosyal etkinlikler için kullanıldığı da belirtiliyor. Böylece 19. yüzyılda kilise olarak inşa edilen yapı, tütün fabrikası ve depo olarak geçirdiği dönemlerin ardından kültürel faaliyetlerle ilişkilendirilen yeni bir işlev kazandı.
Bu bağlantı sizi https://www.urfanatik.com dışındaki bir siteye yönlendiriyor.