Şanlıurfa’nın Hilvan ve Bozova ilçelerinde yetiştirilen Güney Anadolu Kırmızısı (GAK) sığırı, Tarım ve Orman Bakanlığının yerli hayvan ırklarını koruma çalışmalarında kayıt altına alındı. TAGEM tarafından yayımlanan 2015 tarihli raporda, 2013 yılı verilerine göre dört kırsal yerleşimde toplam 381 hayvan ve 60 yetiştiricinin bulunduğu belirtildi. Kilis sığırı adıyla da bilinen bu yerli ırk için başlatılan çalışmalar, hayvanların yetiştiricilerin elinde ve doğal yaşam alanlarında korunmasını amaçlıyor.
Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğünün (TAGEM) hayvan genetik kaynaklarının korunmasına ilişkin raporunda, Güney Anadolu Kırmızısı için yürütülen projenin 2013 yılına ait yerleşim bazlı kayıtları da bulunuyor. Hilvan ilçesinin Akçakepir Mahallesi’nde 16 yetiştiriciye ait 130, Özveren’de ise 6 yetiştiriciye ait 80 hayvan kaydedildi.
Bozova ilçesinde de iki yerleşim proje kapsamına alındı. Türkmenören Mahallesi’nde 23 yetiştiriciye ait 85, Köseşahin Mahallesi’nde 15 yetiştiriciye ait 86 hayvan kayıt altına geçti. Böylece dört yerleşimdeki toplam hayvan sayısı 381’e, yetiştirici sayısı ise 60’a ulaştı.
Güney Anadolu Kırmızısı, Kilis sığırı olarak da tanınıyor. TAGEM raporunda, ırkın yetiştiricilerin elinde ve bulunduğu doğal yaşam alanlarında devamlılığını sağlamak amacıyla yerinde koruma çalışmalarının 2005 yılında başlatıldığı aktarılıyor.
Et ve Süt Kurumunun yerli sığır ırklarına ilişkin tanıtımında bu hayvanların sıcak iklim koşullarına uyum sağladığı ve uzun mesafeleri yürüyebildiği belirtiliyor. Güney Anadolu Kırmızısı; Halep, Kilis, Çukurova ve Dörtyol olmak üzere dört alt grupta sınıflandırılıyor.
TAGEM raporundaki 381 hayvanlık kayıt 2013 yılına ait. Daha sonraki döneme ilişkin verilerde ise Şanlıurfa’daki koruma çalışmalarının daha geniş bir kapsamda sürdüğü görülüyor. Şanlıurfa İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün 22 Ocak 2024 tarihli açıklamasında Bozova, Haliliye ve Hilvan ilçelerinde 28 yetiştiriciye ait 738 hayvanın proje kapsamında bulunduğu bildirildi.
Tarım ve Orman Bakanlığı da 12 Ocak 2024 tarihinde Güney Anadolu Kırmızısı ve yerli sığır genetik kaynaklarının korunmasına yönelik beş yıllık halk elinde ıslah projesinin başlatıldığını duyurdu. Açıklamada anaç hayvan başına 4 bin TL, belirlenen ağırlık ölçümlerini karşılayan yavrular için ise 3 bin 250 TL destek öngörüldü.
2013 ve 2024 verileri farklı dönemlerdeki koruma çalışmalarını gösteriyor. Bu nedenle 381 hayvanlık tarihsel kayıt, Güney Anadolu Kırmızısı’nın günümüzdeki toplam sayısı olarak değerlendirilmemeli.
Bu bağlantı sizi https://www.urfanatik.com dışındaki bir siteye yönlendiriyor.