Şanlıurfa’nın köklü müzik kültürü, yalnızca ezgileriyle değil, türkülere konu olan yaşanmışlıklarıyla da dikkat çekiyor. Kentin halk müziği geleneğinde yer alan Esemoğlu türküsü de ardında acı bir aşk hikayesi, yarım kalan bir sevda ve intikam anlatısı barındırıyor.
Hikayeye göre Urfa’da yaşayan üç erkek kardeşin çocukları birbirlerine gönül verir. Kardeşlerden birinin oğlu, amcasının kızı Ağyar ile nişanlanır. Ancak düğün zamanı geldiğinde Ağyar’ın ağabeyleri verdikleri sözden dönerek kız kardeşlerini vermek istemez. Sevdiği kadınla evlenemeyen genç, Ağyar’ı kır atının terkisine bindirerek yörede güçlü bir bey olarak tanınan Esemoğlu’nun konağına sığınır.
Anlatıya göre Esemoğlu, konağa gelen Ağyar’ı görür görmez ona ilgi duyar. Genç adamın başından geçenleri dinledikten sonra onu korumak yerine bir odaya hapsettirir ve Ağyar’ı kendisiyle evlenmeye zorlar.
Ağyar, zaman kazanmak için 40 gün süre ister. Ancak Esemoğlu, nişanlısını astırarak öldürtür. Çaresiz kalan Ağyar ise kurtuluş umuduyla Tektek Dağları’nda yaşayan amcasının oğlu Rüstem’e haber gönderir.
Haberi alan Rüstem, adamlarıyla birlikte Esemoğlu’nun konağına doğru yola çıkar. Ancak konağın yakınında karşılaştığı bir çobandan, Ağyar ile nişanlısının hayatını kaybettiğini öğrenir. Ağyar’ın, Esemoğlu’na teslim olmamak için intihar ettiği rivayet edilir. Öfkeye kapılan Rüstem, adamlarına konağı ateşe vermelerini emreder. Anlatıya göre Esemoğlu öldürülür ve konak yakılır.
Kesin tarihi bilinmeyen bu olayın ardından yakıldığı rivayet edilen Esemoğlu ağıtı, zamanla Şanlıurfa’nın halk müziği geleneğinde yer edinen uzun havalardan biri oldu.
Anonim sözlerle bilinen ve Aşık Sefai’nin adıyla ilişkilendirilen türkü, yarım kalan bir sevdayı, ihaneti ve kurtuluş çağrısını anlatıyor. Asıyorlar beni Rüstem Bey’im gel yetiş dizeleri ise türkünün en dikkat çekici bölümleri arasında yer alıyor. Yaklaşık 200 yıl öncesine dayandığı söylenen bu halk anlatısı, Şanlıurfa’nın sözlü kültür mirasında kuşaktan kuşağa aktarılmaya devam ediyor.
Bu bağlantı sizi https://www.urfanatik.com dışındaki bir siteye yönlendiriyor.
Kaynak: https://www.urfanatik.com/sanliurfanin-yurek-burkan-hikayesi-esemoglu-turkusu-nasil-ortaya-cikti